سایت بهزیستی استان لرستان

همزمان با سی و دومین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، کارکنان سازمان بهزیستی استان لرستان در راهپیمایی ۲۲بهمن شرکت کردند
در این راهپیمایی که بساری از کارکنان بهزیستی ستاد و شهرستانها و مدیر کل سازمان و معاونین حضور داشتند در زیر بارش باران با سردادن شعارهایی مرگ برآمریکا و مرگ بر اسرائیل با ردیگر با آرمانهای حضرت امام (ره)و مقام معظم رهبری تجدیدپیمان بستند
در این راهپیمایی در مصلی الغدیر خرم آباد آئینه مهر سالمندان ،آدینه مهد و اورژانس اجتماعی ۱۲۳ فعالیت داشتند . در ادامه کارکنان سازمان بهزیستی در نماز وحدت بخش جمعه شرکت کردند.

مسئول واحد آموزش و برنامه ریزی سازمان بهزیستی استان لرستان هدف از برگزاری این آزمون را آشنایی کارکنان سازمان با روشهای بهینه سازی ،تعدیل نمودن مصارف متعدد و تعمیق فرهنگ هدفمند ی یارانه ها در ابعاد مختلف عنوان کرد و افزود در این آزمون کلیه پرسنل( رسمی،پیمانی،قراردادی) شرکت کردند نتایج آزمون براساس کلیدهای صحیح اعلام شده از طرف سازمان بهزیستی کشور به مخاطبین شرکت کننده به صورت کتبی اعلام خواهد شد عاطفه کاشفی افزود یکی از منافع آزمون مذکور صرفه جویی در هزینه آموزشی،دادن گواهی نامه آموزشی مصوب که در ارزیابی های پایان سال استفاده می شود عنوان کرد و افزود این آزمون همزمان با سراسر کشور روز پنجشنبه ۷ بهمن ماه در سالن اجتماعات بهزیستی لرستان برگزار شد .

فرم شماره دو- مشخصات متقاضیان حضور درهمایش
معرفی فرصتهای سرمایه گذاری در ایران
بانکوک-تایلند ۷ بهمن ماه ۱۳۸۹

نام و نام خانوادگی: NAME:
نام شرکت : COMPANY:
سمت : POSTION:
مدیرعامل : MANAGING DIRECTOR:
تلفن تماس: TEL:
نمابر: FAX:
وب سایت : WEB SITE:
آدرس پست الکترونیک : E-MAIL:
نام پروژه : PROJECT TITLE:

مدارک پیوست :
 تصویر صفحه اول گذرنامه (اعتبار حداقل ۶ ماه از زمان اعزام)
 تکمیل فرم مشخصات پروژه (فرم شماره )
 تکمیل فرم مشخصات شرکت کننده (فرم شماره ۲)
 دو قطعه عکس ۲*۳ رنگی جدید
فیش واریزی به شماره حساب بانک ملی شعبه نمایشگاه بین المللی کد ۱۴۵۴ شرکت بازرگانی پارس

۹ دی ماه سال ۸۸ یادآور تجدید پیمان ملت با ارزشهای انقلاب اسلامی و ولایت است و این خود حاصل بصیرت و آگاهی ملت ایران است که برگرفته از فرهنگ عاشوراست که جهانیان را تسلیم اراده خود کرد و خشم و عصبانیت دشمنان و منافقین ملت را همراه با انفعال و عقب نشینی از مواضع نادرستشان به ارمغان آورد.

۱- ارائه خدمات توانپزشکی به ۳۲۶۸ نفر از طریق ۲۳ واحد ( فیزیو تراپی ، کاردرمانی ،شنوایی سنجی،بینایی سنجی،ارتوپد فنی) در کل استان
۲- تأ مین و تحویل انواع وسایل کمک توانبخشی به ارزش ۰۰۰/۰۰۰/۳۲۰ریال
۳- شناسایی ۹۱۲۹ نفر از معلولین ساکن مناطق روستایی و ارائه خدمت به ۶۲۲۶ نفر آز آنها از طریق اجرای برنامه توانبخشی مبتنی بر جامعه (cbr)
4- پرداخت ۰۰۰/۱۲۰/۶۰۷/۱۱ ریال مستمری به ۵۸۸۱ نفر از معلولین
۵- پرداخت مستمری به ۵۳۱ نفر از معلولین ضایعه نخاعی
۶- پرداخت ۰۰۰/۵۰۰/۵۲۶ ریال حق پرستاری به ۱۹۴ نفر از معلولین ضایعه نخاعی
۷- ارائه خدمات توانبخشی آموزشی و نگهداری به ۱۸۶۰ نفر از معلولین ذهنی و جسمی حرکتی از طریق ۳۸مرکز توانبخشی در سطح استان
۸ – ارائه خدمات توانبخشی و نگهداری به ۲۷۵ سالمند از طریق سه مرکز و ۲ تیم مراقبت در منزل
۹- ارائه خدمات توانبخشی و نگهداری به۲۸۵ نفر از بیماران روانی از طریق ۵ مرکز روزانه و شبانه روزی ویک تیم مراقبت در منزل
۱۰ – پرداخت مبلغ ۰۰۰/۴۴۰/۱۳۸/۱ ریال به۶۶۶ نفر از بیماران روانی شناسایی شده

۱۱- پرداخت کمک هزینه تحصیلی به ۵۶۶ نفر از دانشجویان از دانشجویان معلول در مقاطع مختلف به مبلغ ۰۰۰/۴۰۰/۴۹۶/۱ ریال
۱۲- تشکیل ستاد مناسب سازی استان و انجام اقدامات ذیل:
الف: بررسی وضعیت موجود مناسب سازی استان با بسیج ۶۰نفر
ب: پیگیری امور مناسب سازی دستگاههای مختلف اجرایی(۲۸مورد)
ج: تالیف ۲ جلد کتاب اصول مناسب سازی و طراحی های فراگیر
د: ضبط و پخش ۲۶ برنامه رادیویی در جهت آگاهسازی جامعه
ه: اختصاص ۱۲۵ میلیون ریال اعتبار جهت مناسب سازی خودروی معلولین

۱۳ – معرفی ۹۶۵۰ نفر از معلولین جهت استفاده بیمه مکمل
۱۴ – صدور ۲۰۰ کارت شناسایی معلولین
۱۵- صدور ۱۴۲ مورد کارت سوخت با ارزش ۰۰۰/۱۵۰/۳۵۱ لیتر
۱۶- کمک به راه اندازی کلاسهای اوقات فراغت شامل کامپوتر، نقاشی،قران، سفالگری ،شطرنج برای نابینایان و ناشنوایان باهمکاری بخش غیر دولتی
۱۷ -فراهم آوردن زمینه اشتغال از طریق قرارداد حق بیمه سهم کارفرما و خویش فرما ۱۱۸ مورد
۱۸- معرفی به صندوق مهر رضا (ع) جهت اخذ وام خود اشتغالی ۵۱ نفر
۱۹- جبران کار آیی ویژه معلولین ۱۸ مورد
۲۰- ۴۵۴ واحد مسکونی در دست ساخت جهت معلولین در کل استان

مقدمه:
امروزه رایانه جایگاه خاصی در زندگی انسانها، باز نموده و در تمامی ابعاد و عرصه های زندگی بشر وارد شده و به عنوان یک پدیده انکار ناپذیر به طور فزاینده در خدمت انسانها در جوامع قرار گرفته است، به گونه ای که در خیلی از کشورهای پیشرفته زندگی بدون به کارگیری رایانه امری تقریباً غیرممکن به نظر می رسد. فن آوری اطلاعات نقش بسزایی در پیشرفت، سرعت، دقت و توسعه در علم و زندگی داشته است و سال ۲۰۰۳ به عنوان اوج جامعه اطلاعاتی در جهان لقب گرفته و دولتها متعهد شدند تا جامعه اطلاعاتی مردم محور، توسعه محور و فراگیری را پایه ریزی نمایند. جامعه ای که در آن افراد از جمله معلولین قادر به ایجاد دسترسی بهره مندی و مشارکت در اطلاعات و دانش باشند. برای تحقق این امر، لازم است ضمن برطرف کردن موانع و مشکلات موجود شرایط، امکانات و بسترهای لازم در این زمینه جهت معلولین به ویژه افراد نابینا و کم بینا در کشور ما نیز فراهم گردد. با توجه به اینکه در دهه های اخیر حجم اطلاعات به طور شگفت انگیزی افزایش یافته، افراد با آسیب بینایی و نابینایان بدون شک، نیز را دارند جهت تطبیق خود با تحولات و برخورداری از فرصتهای برابر با علم کامپیوتر آشنا شده و دانش و مهارت لازم برای استفاده از آن، همچون افراد بینا و چه بسا بیشتر از آنان را کسب نمایند. نقش رایانه در توان بخشی و قادرسازی نابینایان بسیار بارز بوده و بدون شک دسترسی به فناوری اطلاعات و ارتباطات منجر به ایجاد فرصتهای برابر و موجب پرورش استعدادهای آنان می شود. این امر ایفا نقش موثر نابینایان را در توسعه اجتماعی جامعه ممکن می سازد. خوشبختانه در کشور ما نیز پیشرفتهای قابل توجهی در جهت تهیه سخت افزارها و نرم افزارهای خاص نابینایان صورت گرفته و نابینایان و کم بینایان با علاقه مندی و پشتکار توانسته اند به پیشرفتهای قابل تحسینی در زمینه استفاده رایانه نایل آیند. اما هنوز محدودیتهایی برای این گروه از معلولین در استفاده از بسیاری از برنامه های سخت افزاری و نرم افزاری و بهره مندی از مزایای کامل اینترنت وجود دارد. از آن جمله می توان به وابستگی شدید به استفاده از موس، محدود بودن آموزش به روشهای خاص و دور از دسترس اشاره نمود، که خود مانعی بس بزرگ پیش روی افراد نابینا و کم بینا می باشد. با تسهیل دسترسی معلولان به خدمات و اطلاعات، مزایای این فناوری نوین تمامی وجوه زندگی آنان را دستخوش تغییر می کند. در این محیط اشتغال که معمولاً وابسته به تحرک و توانمندیهای بدنی در دنیای حقیقی است به کسب و کار الکترونیک بدون وابستگی جسمی مبدل می شود و ارتباط اجتماعی که برای افراد عادی نیازمند جابه جایی و حضور زمینه فیزیکی است جای خود را به نشست های چند رسانه ای می دهد. چنین فرصتهایی در دنیای مجازی، هنگامی مزیت به شمار می رود که دسترسی به این محیط و ابزارهای آن منطبق بر توانایی کاربران، مناسب سازی شود و امکان دسترسی برابر به آن برای تمامی افراد فراهم آید.
نقش رایانه در توان بخشی کم بینایان و نابینایان:
بررسیها نشان می دهند، نابینایان در کشورهای پیشرفته به علت دسترسی به اطلاعات و استفاده از وسایل متنوع و ابزارهای خاص به ویژه رایانه مجهز به نرم افزارهای گویا و برجسته نگار، در انجام امور تحصیلی و شغلی، خودکفا بوده، از زندگی نسبتاً عادی و مستقلی بهره مند می باشند، و همواره با افراد بینا در عرصه های مختلف زندگی فعالیت می نمایند، عدم شناخت نابینایان کشورمان، از قابلیت های نرم افزارهای موجود برای نابینایان، عدم داشتن دانش و مهارتهای لازم برای استفاده از نرم افزارها و عدم دسترسی آنها به امکانات رایانه ای، موجب گردیده تا نابینایان کماکان در عرصه تلاش و زندگی با محدودیت های جدی مواجه شوند و علی رغم پیشرفتهای قابل تحسین آنان در زمینه های فرهنگی از اطلاعات، امکانات، دانش و مهارتهای لازم برای به کارگیری رایانه در زندگی روزمره برخوردار نبوده و نتوانند همسان با افراد بینا در جامعه فعالیت نموده و جایگاه واقعی خود را ابراز نمایند. یکی از مشکلات عمده نابینایان در استفاده از رایانه علی رغم برخورداری از نرم افزارهای خاص، عدم توانایی آنان در استفاده از موس و صفحه نمایش می باشد که می توان با استفاده از کلید های میانبر بر این مشکل آنان فائق آمد برای این منظور کاربران می بایست همزمان با آموزش مهارتهای ICDL کلیدهای میانبر هر یک از مهارتها را فرا گرفته و با تمرین و تکرار توانمندی لازم برای استفاده از کلیدهای میانبر به جای موس را بدست آورند. بدین ترتیب می توان امیدوار بود که نابینایان کشور ما نیز همچون نابینایان کشورهای توسعه یافته بتوانند همگام با سایر کاربران از مواهب رایانه در زندگی بهره مند شوند. داشتن مهارت لازم در استفاده از رایانه برای نابینایان و کم بینایان از اهمیت ویژه ای برخوردار است. نقش استفاده از رایانه در امور تحصیلی، انجام پژوهشها و تحقیقات دریافت و ارسال اطلاعات که خود نقش به سزایی در توان بخشی و نیل به استقلال و خودکفایی آنان دارد، در توانمند سازی نابینایان و همچنین در ایجاد فرصتهای برابر در زمینه های فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی افراد با آسیب بینایی به قدری حائز اهمیت است که می بایست با نگاهی دیگر به لزوم استفاده از رایانه توسط آنان نگریست. به عبارت دیگر اگر بتوان گفت که افراد بینا می توانند امور خود را بدون استفاده از رایانه نیز به انجام برسانند، در مورد نابینایان می بایست چنین عنوان داشت که نابینایان می توانند با استفاده از رایانه قادر خواهند بود ۸۰ درصد توانمندیهای خود را در انجام امور ارتقاء دهند. با عنایت به اهمیت استفاده از رایانه می بایست تمهیداتی اندیشیده شود تا نابینایان و کم بینایان نیز همچون افراد بینا از دوران کودکی با رایانه آشنا شده و مهارتهای لازم برای استفاده از رایانه را به تدریج بدست آورند. و این باور مثبت را در کاربران نابینا ایجاد نموده که آنان نیز می توانند با استفاده از رایانه در انجام بسیاری از امور مستقل و خود کفا باشند. در صورت واقع شدن این امر می توان انتظار داشت که نگرش جامعه نیز نسبت به توانمندیهای نابینایان تغییر یابد. در نتیجه آنان بتوانند بدون دغدغه خاطر از فرصتهای فرهنگی، اجتماعی، و اقتصادی برابر بهره مند شوند. و ورود به بسیاری از مشاغلی که در گذشته قادر به انجام آن نبودند، برای آنان میسر شود.
دلایل مناسب سازی وب سایت ها و نرم افزارها برای نابینایان:
صدور اعلامیه حقوق معلولین در جامعه که توسط سازمان ملل متحدد در سال ۱۹۷۵ به تصویب رسیده دریچه جدیدی را در برخورداری معلولین از حقوق برابر و دسترسی یکسان به فرصت ها گشود. در این اعلامیه اعمال هرگونه تبعیض میان معلولان و خانواده های آنان و افراد عادی جامعه محکوم شد. در خلال سالهای ۱۹۸۳ تا ۱۹۹۲ و سال ۱۹۸۱ که سال جهانی معلولین نام گرفت تغییرات بسیاری در نگرش به معلول و معلولیت ایجاد شد. کمیسیون حقوق افراد ناتوان که در آوریل ۲۰۰۰ به عنوان سازمان مستقل در پی لایحه مجلس بریتانیا که با هدف کاهش تبعیض و افزایش برابری فرصتها برای معلولین به تصویب رسید تاسیس شد، جامعه ای را ترسیم نمود که تمام افراد معلول به عنوان شهروند، قادر به مشارکت کامل در آن باشند. این کمیسیون، به این نتیجه دست یافته است که تدوین راهنمای جامع کاربردی جهت ارائه روشها و راهکارهای سهل الوصول سازی نرم افزارها وب سایتها برای معلولین، ضروری می باشد. موارد مذکور، به همراه تمایل جدی نابینایان به استفاده از وب سایتهای مناسب سازی شده و در نتیجه ارتقاء تعداد مخاطبین وب سایتهای از راه سهل الوصول سازی، زمینه را جهت ظهور وب سایتها و نرم افزارهای دارای قابلیت دسترسی بهتر برای افراد نابینا را فراهم نموده است.
فناوری های دستیابی و ملاحظات مهم برای افراد نابینا و کم بینا:
اختلال بینایی:
اختلال بینایی را می توان در میان طیفی از دید خیلی ضعیف تا افرادی که بدون ادراک نور بودن ادراک اشکال در آنان وجود دارد و افرادی که حتی قادر به ادراک نور نیز نمی باشند، طبقه بندی نمود. کم بینایی را به صورت دید ما بین ۴۰/۲۰ و ۲۰۰/۲۰ پس از تصحیح تعریف می کنند. برخی از این افراد مبتلا به کم بینایی قادرند نوشته های پرینت شده را در صورت درشت بودن نگارش آن، و نزدیک بودن به چشم بخوانند و یا از ذره بین برای دیدن آن استفاده نمایند. برخی دیگر تنها می توانند اشیاء بزرگ، رنگها، و تضاد میان آنها را رویت کنند فردی نابینا تلقی می گردد، که میزان بینایی او ۲۰۰/۲۰ کمتر از آن، و یا اینکه حوزه بینایی وی کمتر از ۲۰ درجه باشد. نوع دیگری از اختلالات بینایی کور رنگی یک بیماری ارثی وابسته به کروموزومی ایکس است که بیشتر در مردان دیده می شود و در بیشتر موارد از مادر به پسر به ارث می رسد. در این اختلال کروموزومی، سلولهای مخروطی در شبکیه که مسئول درک رنگ هستند دچار اختلال شده، از این رو بیمار رنگها را به درستی تشخیص نمی دهد، کور رنگی ممکن است بر اثر اختلال عصب بینایی یا شبکیه نیز رخ دهد. این گونه موارد فقط چشمی که مشکل دارد دچار کم توانی می شود و بیماری در طول زمان تشدید می گردد. به طوری که ممکن است تبدیل به کور رنگی کامل شو، که در آن بیمار دید خاکستری دارد. این بیماری معمولاً در تشخیص آبی و زرد کم توانند. از شایع ترین علایم کور رنگی می توان به اشکال در تشخیص رنگهای قرمز- سبز و آبی- زرد اشاره نمود.
محدودیتهای عملکردی ناشی از اختلالات بینایی:
افراد دچار اختلال بینایی، دارای محدودیتهای عملکرد خاصی بوده که از آن جمله می توان به افزایش حساسیت نسبت به نور زیاد، دید زرد رنگ، فقدان دید مرکزی، فقدان دید محیطی، عدم دید دقیق یا تمرکز بینایی، دید ضعیف در شب، کاهش تمایز بین رنگها و تاری کلی دید، اشاره نمود. افراد عرفاً نابینا، ممکن است توانایی بسیار محدودی، در تشخیص اشکال و درک روشنایی نسبت به تاریکی، داشته باشند.

موانع پیش روی نابینایان و کم بینایان و افراد دچار کور رنگی در کاربردی رایانه ها و نرم افزارها:
اصلی ترین مشکل افراد کم بینا با اطلاعات نمایش داده شده، بر روی صفحه نمایش است. البته در این میان می توان، به هماهنگی چشم و دست به منظور استفاده موشواره و سایر ابزارهای اشاره نیز اشاره نمود. افراد کم بینا به دلیل تمرکز محدود خود بر روی بخش کوچکی از صفحه نمایش، پیامهایی را که به صورت ظهور ناگهانی در نقاط مختلف صفحه ظهور می یابد، از دست خواهند داد.
بسیاری از اسناد و راهنمائیهای کتبی که در روی صفحه درجه می شوند، به دلیل عدم وجود شکلهای سهل الوصول شده جایگزین، ممکن است از دسترسی افراد کم بینا و نابینا خارج شوند. این افراد در رویت گروهی از رنگها به ویژه هنگامی که تمایز میان آنها کم است دچار مشکلند، از این رو در استفاده از وب سایتها و نرم افزارهایی که از این دسته رنگها در طراحی آنها استفاده گردیده است با مشکلات جدی مواجه خواهند شد. در بسیاری از فروشگاههای آنلاین، افراد دچار کور رنگی در انتخاب کالاهای مد نظر خود به دلیل عدم تشخیص رنگ و عدم حضوری فردی برای تشریح آن، ناتوان می باشند. در وب سایتهای که دو انتخاب مورد نظر از طریق رنگها متمایز می گردد، این افراد در برگزیدن مسیر مورد نظرشان ناتوان می باشند؛ مانند هنگامی که بازدید کننده برای ثبت نام، ملزم به انتخاب دکمه آبی است و به منظور انصراف از ادامه کار می باید کلید قرمز را انتخاب کند.
راهکارهای سهل الوصول سازی نرم افزارها و وب سایتها برای افراد کم بینا و نابینا:
به منظور تبدیل نمادها به گفتار بلند و قابل شنیدن می توان از نرم افزار های «صفحه خوان» استفاده نمود. این نرم افزارها قادرند نمادهای وب را به خروجی های صفحات بریل خروجی ابزارهای پخش صوت همانند اسپیکرها و هدفون ها تبدیل کنند. از نرم افزارهای بزرگنمایی صفحات نمایش می توان جهت قابل نمایش نمودن محتویات وب برای افراد کم بینا استفاده نمود. در بسیاری از سیستم های عامل و مرور گرها، امکان افزایش اندازه متن و تقویت رنگها پیش و پس زمینه صفحه وب، به هدف افزایش توان دسترسی افراد ناتوان وجود دارد، بسیاری از افراد کم بینا با بهره گیری از حروف درشت تر «صور تایپی موسوم به سانس- سریف» رنگ آمیزی دارای تضاد بالا قادر به دسترسی به محتویات وب هستند.به منظور بهره مندی افراد نابینا و شدیداً نابینا از محتویات وب، از پرینت برجسته حروف، به ویژه جهت متون محدود استفاده می گردد. برای متون وسیع تر از خروجی بریل و نوار صوتی استفاده می شود. در بسیاری از وب سایتها و نرم افزارهای سهل الوصول سازی شده برای افراد دچارکوررنگی ، امکان تغییررنگها به منظور، دست یابی به رنگهای قابل رؤیت آنان وجود دارد. تبدیل رنگ به نماد روش دیگری برای دست یابی افراد دچار کورنگی به محتویات وب می باشد. که از آن جمله می توان به نوشتن نام رنگ ها به روی آنها و توصیف نوشتاری کالاها در کنار تصویر آنها اشاره نمود. استفاده از رنگهای سیاه و سفید، در سایتها و نرم افزارها و نیز راه دیگری برای دست یابی افراد پارکورنگی به محتویات است.
سخنی با مسئولین
مسئولین، دست اندرکاران امور توان بخشی نابینایان باید به این امر توجه داشته باشند که با پیشرفتهای علم و تکنولوژی نیاز های نابینایان به وسایل کمک آموزشی، توان بخشی و دگر گون شده به طوریکه اگر آنان در گذشته از وسایلی همچون ضبط صوت، ماشین تحریر بریل، لوح و قلم و… در امر تحصیل و شغلی خود استفاده می نمودند اینک به وسایلی نظیر سی دی، امپی تری پلیر و انواع رایانه و…. نیاز دارد. لذا می بایست توجه خاصی به این امر مبذول داشته سعی نماید در سیاستگذاریها و برنامه ریزی نقش رایانه در توانمند سازی نابینایان را مد نظر قرار داده و در تشویق و ترغیب آنان به کسب مهارتهای رایانه ای و ایجاد امکانات لازم برای آموزش برنامه های رایانه ای و تأمین نرم افزارها و سیسیتم های کامپیوتر اهتمام ورزند. قابل توجه اینکه مدیریت زمان در تحقیق این امر می بایست به گونه ای باشد که فاصله بین نابینایان و افراد بینا در استفاده از رایانه که در حال حاضر بسیار وسع است به حداقل برسد.

منابع و مأخذ:
دسترسی الکترونیک برای افراد کم توان
نوشته: نادر غنی زاده، علیرضا مقدمی، محمد جعفریان سال انتشار:۱۳۸۷
آشنایی با کلید های میانبر
تألیف و ترجمه: میر سجاد موسوی، محسن منظفر جلالی سال انتشار: ۱۳۸۶
کودکان استثنایی ترجمه: مجتبی جوادیان سال انتشار: ۱۳۷۸
آموزش و پرو رش کودکان استثنایی نوشته: غلامعلی افروز سال انتشار: ۱۳۸۰

محمد معظمی گودرزی

آمارهای جهانی نشان می دهد که بیش از ۱۰% افراد جامعه به نوعی دچار کم توانی هستند که قریب به نیمی از آنها به دلیل شدت معلولیت، نیاز به خدمات ویژه دارند. پیش بینی می شود که ۳٫۰۰۰٫۰۰۰ نفر از جمعیت کشور ما در زمره کسانی هستند که نیاز به حمایت های خاص دارند و از این تعداد قریب به ۸۰۰۰۰ نفر در استان لرستان زندگی می کنند و هر ساله هم به دلایل مختلف مثل سوانح و حوادث، بیماریها، اختلالات مادرزادی و … به تعداد افراد کم توان استان افزوده می شود. اگر به این جمعیت، عزیزان جانباز، سالمند و بیمارانی را که از ضعف جسمانی رنج می برند بیافزاییم مشاهده می کنیم که بیش از ۲۰% از جمعیت استان بطور مستقیم زندگی و فعالیتشان متأثر از این مسئله است. امروزه در دنیا این نگاه وجود دارد که شهر بدون مانع و قابل دسترس برای همه اقشار جامعه یک نیاز و برای معلولان یک ضرورت بارز و از حقوق بدیهی و مسلم آنهاست، چه افرادی که در آینده پا به دوران سالمندی می گذارند و چه افرادی که هر لحظه در معرض بروز انواع معلولیتها قرار دارند و چه بانوانی که جهت جابجایی کالسکه فرزندشان باید در سطح شهر تردد نمایند، لذا شهر بدون مانع و استفاده از امکانات و منابع موجود در آن جزء حقوق اولیه هر اجتماعی است و به همین دلیل بایستی در برنامه ریزی ها و سیاست گذاری ها این اصل سرلوحه امور قرار گیرد.
معلولان دنیا بعد از سالها تجربه و لمس نگرش های گوناگون به این شعار رسیده اند که به جای اینکه ما را به حداکثر توانایی برسانید شرایط جامعه را طوری فراهم نمایید که امکان بروز استعداد و توانایی هایمان فراهم شود، لذا چه سود از اینکه معلولی به تحصیلات و مدارج عالی دست یافته ولی بدلیل برچسب معلولیت هیچ سازمان و ارگانی حاضر به استخدام وی نمی شود، مثل معلولی که با دارا بودن مدارک دانشگاهی معتبرو رتبه ممتاز فارغ التحصیلی و قبولی در آزمون اولیه استخدامی، مسئولین به دلیل در دسترس نبودن امکانات و تجهیزات آن اداره برای فردی که از صندلی چرخدار استفاده می کند از استخدام وی سرباز می زنند، یعنی ساده ترین و سریع ترین تصمیم، به عبارتی پاک کردن صورت مسئله و غافل از اینکه این معلولیت متوجه آن مکان است و شاید بهتر باشد بگوییم متوجه آن مسئولی که این تصمیم ناآگاهانه را می گیرد، در غیر اینصورت به دلیل عدم دسترسی به یک میز که ساخته و پرداخته دست انسان است و آن هم به راحتی قابل تغییر و اصلاح است هیچگاه مسیر زندگی یک انسان را اینگونه دستخوش التهاب و تلاطم نمی کردیم. متأسفانه آمارهای موجود نشان می دهد که یکی از دلایل مهم گسترش نگرش منفی و ایجاد انزوا در گروه کم توانان همین مشکلات ساده ای است که به راحتی و با کمترین هزینه قابل حل و پیشگیری می باشد.
آمارهای کشوری در دو دهه اخیر نشان می دهد که علی رغم وجود قوانین و مقررات متعدد و آئین نامه و بخشنامه های دولتی نه تنها اقدامات جدی و اثر بخشی جهت رفع موانع فیزیکی در کشور صورت نگرفته بلکه در بسیاری از ساخت و سازهای جدید نیز این مهم نادیده گرفته می شود و یا با ترفندهای گوناگون مثل ایجاد سطح شیبدار غیر استاندارد فقط سرمایه و امکانات به هدر می رود. طبق آمار ارائه شده در سال ۱۳۸۹ از سوی بهزیستی کشور فقط ۲۷% اماکن عمومی و آن هم بصورت ناقص مناسب سازی صورت گرفته و اگر بخواهیم با همین روند کند و غیرقابل قبول کار را ادامه دهیم باید انتظار بحران های شدیدتری را در سالهای آینده داشته باشیم و این میراث نامبارک را به نسل آینده نیز منتقل نماییم.
در استان لرستان با توجه به شرایط خاصی که وجود دارد و معضل محرومیت و توسعه نیافتگی استان که سالهاست روح مردم غیرتمند استان را می آزارد مشکل مناسب سازی نسبت به بسیاری از استانها و نیز متوسط کشوری نمایان تر است و به وضوح می توان این نقص را در چهره شهرها و اماکن عمومی مشاهده نمود و ضروری است که در استان با تمام توان و انرژی به این امر توجه شود، در غیر اینصورت باید شاهد باشیم که شهروندان این استان در آینده از محرومیت های شدیدتری رنج ببرند.
بررسی و تحقیقات نشان می دهد که در صورت ارتقای آگاهی جامعه در تمام سطوح و اقدامات به موقع نه تنها نیازی به اعتبارات و امکانات خاص جهت ایجاد شهری بدون مانع نخواهد بود بلکه در بسیاری از بخش ها نیز با کاهش هزینه مواجه خواهیم بود، لذا لازم است در درجه اول مسئولین عالیرتبه استان و نیز ارگان هایی که متولی مسکن و شهرسازی و ساخت ساز و تجهیز اماکن و فضاهای عمومی و نیز ساماندهی وسائط نقلیه هستند این مهم را در سر لوحه کارهای خود قرار دهند تا علاوه بر فرهنگ سازی و انجام کارهای مؤثر بتوان نگرش و همکاری همه اقشار جامعه را در این مسیر همراه نمود.

مصطفی سراج کارشناس توانبخشی سازمان بهزیستی لرستان

در حال حاضر بیش از ۱۰% از جمعیت استان لرستان دچار نوعی کم توانی هستند که قریب به ۸۰۰۰۰ نفر (۵/۴%) از آنها به علت شدت معلولیت نیاز به خدمات ویژه تخصصی دارند. اگر به این جمعیت، عزیزان سالمند (۷%)، جانبازان و بیمارانی را که به دلایل مختلف جهت تردد در سطح شهر و استفاده از تجهیزات و خدمات عمومی مشکل دارند افزوده شود مشاهده می کنیم که بیش از ۲۰% از جمعیت استان بطور مستقیم و کاملاً تأثیر گذار در روند زندگیشان با مقوله مناسب سازی مرتبط هستند و این آمار به این مفهوم است که نه تنها در برنامه های توسعه و بلند مدت بلکه در برنامه ریزی های کوتاه مدت و در ابعاد بودجه ای و غیر بودجه ای سازمان ها و دستگاه های دولتی استان نگاه به مناسب سازی باید کاملاً لحاظ شود و این در حالی است که از منظر دیگر مناسب سازی اماکن عمومی و تجهیزات برای همه شهروندان مفید و ضروری است چه برای جوانانی که در آینده پا به دوران سالمندی می گذارند و چه افراد غیر معلولی که متأسفانه به دلایل مختلف مثل حوادث و سوانح هر لحظه در معرض بروز معلولیت قرار دارند و چه مادری که با کالسکه فرزندش می خواهد در سطح شهر تردد کند، به عبارت دیگر این مقوله نیاز همه شهروندان بوده و جزء حقوق مسلم و بدیهی آنان است که از این سهولت و دسترسی آسان به خدمات بهره مند باشند. امروزه در دنیا معلولان معتقدند که به جای اینکه آنها را به حداکثر توانایی برسانیم شرایط جامعه را طوری فراهم نماییم که مورد پذیرش قرار گیرند. در جایی که معلول و یا جانبازی با تحصیلات بسیار عالی و ممتاز زمینه بروز استعداد و توانمندیهایش را در هیچ ارگانی نمی یابد چه سود از اینکه ایشان توانمند و موفق است، لذا معلولیت متوجه جامعه است نه اینکه شخص و افراد ناتوان باشند.
در طول دو دهه گذشته علی رغم وجود قوانین و مقررات متعدد و آیین نامه ها و بخشنامه های دولتی (بخشنامه دولت وقت در سال ۱۳۷۰، بند ج ماده ۱۹۳ برنامه توسعه، قانون جامع حمایت از حقوق معلولان در سال ۱۳۸۳، انواع بخشنامه ها و دستورالعمل های وزارت مسکن و شهرسازی و واحدهای تابعه) نه تنها اقدامات جدی و اثر بخشی در این زمینه تا کنون صورت نپذیرفته، بلکه در بسیاری از ساخت و سازهای جدید نیز ضوابط مناسب سازی نادیده گرفته شده است. طبق بررسی انجام شده در سال ۱۳۸۹ توسط سازمان بهزیستی کشورمیزان دسترسی افراد دارای معلولیت در فضاها و مکان های عمومی در کل کشور به میزان ۲۷ درصد، در بخشهای آموزشی ۷ درصد ،و در محیط فیزیکی ومبلمان شهری ۶ در صد می باشد در حالی که این میزان در استان لرستان کمتر از میانگین کشوری است و اطلاعات استخراج شده از فهرست بررسی ها در استان نشان می دهد وضعیت دسترسی افراد معلول در اماکن عمومی ۲۶ درصد ،در مکانهای اموزشی به میزان ۵ درصد ،و در محیط فیزیکی و مبلمان شهری معادل ۲ درصد بوده است. لذا ورود جدی همه دستگاه ها ونهادهای دولتی وغیر دولتی به این مهم یک ضرورت اجتناب ناپذیر می باشد.
بررسی ها نشان می دهد که در صورت ارتقای سطح آگاهی جامعه و اقدامات بموقع نه تنها نیازی به اعتبارات و امکانات اضافه نمی باشد بلکه در بسیاری از بخش ها نیز کاهش هزینه کاملا مشهود خواهد بود.

ابعاد مناسب سازی
۱ـ مناسب سازی فضاها و اماکن عمومی (ساختمانهای اداری، اماکن فرهنگی و تفریحی، خیابانها، معابر و …)
۲ـ مناسب سازی تجهیزات ، وسایط نقلیه عمومی (اتوبوس، مترو و …)، عابر بانکها، باجه های پستی، تلفن ،وسایل کمکی و…
۳ـ مناسب سازی منازل مسکونی (فضای فیزیکی و ساختمانی، وسائل و لوازم خانگی)

پیشنهادات
۱ـ تعیین اولویتها و برنامه زمان بندی در کلیه دستگاهها و نهادهای عمومی و دولتی جهت مناسب سازی واحدهای تابعه در سطح استان
۲ـ پیش بینی اعتبارات مکفی
۳ـ آموزش دوره ای و مستمر رؤسا و کارشناسان امور عمرانی و ساختمانی ادارات
۴ـ تعیین کارشناس جهت پیگیری و نظارت مستمرامور مناسب سازی درکلیه ادارات
۵ـ پیش بینی ضمانت های اجرایی لازم وتشویق وتنبیه دستگاه های خاطی و ساعی
۶ـ مستند سازی و ارائه گزارش مداوم به دبیرخانه ستاد هماهنگی و پیگیری مناسب سازی استان
۷ـ درخواست مشاور از دبیرخانه ستاد مناسب سازی استان، تشکلهای معلولین، نظام مهندسی و … جهت انجام بهینه امور
۸ـ تهیه و تکثیر منابع آموزشی برای ادارات و واحدهای هر دستگاه
۹ـ عدم صدور مجوز در بخش های مختلف برای اماکن و ساختمان هایی که ضوابط مناسب سازی را رعایت ننموده اند
۱۰ـ فراهم نمودن تجهیزات و تکنولوژی لازم جهت رفع موانع ارتباطی برای افراد ناشنوا و نابینا به ویژه در دستگاههای متولی امور فرهنگی و آموزشی
۱۱ـ اختصاص مستمر بخشی از برنامه ها و گزارش های رسانه های جمعی استان به ویژه صدا و سیما به بحث مناسب سازی
۱۲ـ نظارت مداوم دستگاههایی مثل دفتر فنی استانداری، نظام مهندسی، مسکن و شهرسازی، شهرداری ها و … بر اجرای بهینه فرایند مناسب سازی
۱۳ـ مناسب سازی وسایل نقلیه عمومی جهت تسهیل در ایاب و ذهاب معلولین و جانبازان توسط دستگاههای متولی مثل سازمان اتوبوسرانی و تاکسیرانی
۱۴_برگزاری مستمر جلسات ستاد استانی به ریاست استانداریا معاون عمرانی ودر شهرستانها با مسولیت فرمانداران جهت هدایت منسجم امور
۱۵_رعایت اصول مناسب سازی در تهیه طرحهای توسعه (جامع – هادی و تفصیلی ) و توجه به استاندارد سازی محیط شهری وروستایی
۱۶- استفاده از الگوهای ساختمانی مناسب و بهره گیری از نظرات متخصصین و توجه به این نکته که نباید مناسب سازی فقط شخص دارای نقص عضورا تا طبقه هم کف راهنمایی نماید بلکه بخشهای مختلف ساختمان بایستی دراین خصوص مد نظر قرار گیرد.

۱۷- حضورمداوم نماینده جانبازان و تشکلهای معلولین در شهرداری ها جهت پیگیری امور مناسب سازی
۱۹_اختصاص بخشی ازاعتبارات و عوارض دریافتی توسط شهرداری ها به امر مناسب سازی محیط های شهری
۲۰_ انتخاب یک خیابان در هر شهربه عنوان الگو بارعایت تمامی اصول مناسب سازی جهت ترویچ فرهنگ مناسب سازی

مصطفی سراج
کارشناس توانبخشی

برنامه طرح کشوری پیشگیری از تنبلی چشم و سایر اختلالات بینایی/ اگر کودک ۱ تا ۶ ساله دارید!/ برای سنجش بینایی او به پایگاه های سنجش بینایی در سراسرکشورمراجعه نمایید.

شایعترین عامل قابل پیشگیری نابینایی عبارتند از آمبلیوپی-دیتنوپاتی دیابتی و گلوکوم یا آب سیاه و آ ب مروارید می باشد. تینوپاتی دیابتی به معنای ضایعه و آسیب شبکیه چشم به دنبال بیماری قند می باشد است . توصیه می شود بیماران مبتلا به دیابت هرچند ماه یکبار برای معاینات چشمی مراجعه کنند.
گلوکوم یا آب سیاه علت دیگر کوری می باشد که بدلیل افزایش فشار داخل چشمی رخ می دهد در این افزایش فشار که با تخریب قسمتهایی از شبکیه با اپتیک دیسک توام می باشد که ممکن است به صورت نابینایی کلی یا بخشی از میدان بینایی رخ دهد و میدان بینایی کاهش یابد .در مواردی گلوکوم مادر زادی هم مشاهده می شود اولین و شایعترین نشانه ان : اشک ریزی ،ترس از نور، و کاهش روشنایی سطح چشم است .علت ان وقفه در رشد ساختمانهای چشمی در جنین در حدود ماه ۷ حاملگی رخ میدهد.آب مروارید نیز خود یکی از عوامل پیش زمینه آب سیاه می تواند باشد .به علاوه ضربه به چشم نیز عوامل ایجاد کننده به شمار میرود آب مروارید نیز در صورتی که که رسیدگی نشود ممکن است منجر به نابینایی گردد.اکثر آب مروارید ها در ارتباط با پیری هستند و حدود سن شایع ان ۷۰ سالگی است البته آب مروارید مادر زادی هم وجود دارد که لزوم معاینات بدو تولد در همین جا مشخص میشود . بساری از کا تا راکت های مادر زادی بر اثر علت های ناشناخته اند گرچه احتمالا” ژنتیکی اند و بقیه نیز ثانویه به بیماری های عمومی و عفونی یا سندرم ها می باشند .کاتاراکت های اکتسابی اورژانس کا تا راکت مادر زادی را ندارد البته عمل جراحی آب مروارید برای کودکان به خوبی پیران نمی باشد زیرا احتمال تنبلی چشم و گاهی ناهنجا ریهای دیگر عصب بینایی ممکن است درجه بینایی را محدود کند .
از عمل کا تاراکت های اکتسابی می توان به ضربه حاصل از ساچمه تفنگ بادی – پرتاب سنگ- مواجهه زیاد ازحد با گرما-اشعه xو مواد رادیو اکتیو می باشد که در این موارد اخیر استفاده از عینک ایمنی توصیه می شود .
از جمله مراقبت های بعد از عمل جراحی آب مروارید می توان به عوامل زیر اشاره کرد :از زور زدن –بلند کردن اجسام سنگین خود داری شود .محافظت پوشاننده چشمی بعد از عمل و استفاده از عینکهای موقتی توصیه می شود .
تمام مواردی که در بالا عنوان شد همگی در جهت افزایش سلامت جسمی و روانی و عمومی جامعه –برابر سازی فرصت ها برای کلیه افراد – افزایش سطح دانش و آگاهی برای پیشگیری از بیماریها و معلولیتها ودر نهایت برنامه ریزی و حمایت از افرادی که دارای دید ضعیف ویا فاقد بینایی میباشد بوده است .امید است که با اتکال به خداوند متعال و بهره گیری از امکانات در دسترس جامعه بتوان به افزایش نرخ سلامت کمک نمود .
اپتومتومیت :فاطمه جهانگیر